Dhimbje qafe & shpatullash në dimër: pse shtohen dhe si ndihmojnë masazhi + fizioterapia

lejdon gjoni
9 minutes ago
3 min read

Dimri shpesh na gjen me dhimbje qafe, shpatulla të ngrira dhe muskuj që “ngurtë”. Shumë njerëz e ndjejnë më tepër pas një dite pune në zyrë, pas qëndrimit të gjatë në timon, ose edhe thjesht nga qëndrimi gjatë nën batanije në pozicione jo ideale.

Por çfarë është “mit” dhe çfarë është e vërtetuar?

Pse dimri mund t’i përkeqësojë simptomat?

1) Ekspozimi ndaj të ftohtit lidhet me më shumë probleme muskulo-skeletore

Një rishikim (scoping review) i literaturës shkencore gjeti se ekspozimi ndaj të ftohtit shoqërohet me rrezik më të lartë për disa gjendje muskulo-skeletore, edhe pse autorët theksojnë se duhen studime edhe më të forta për lidhje shkak-pasojë. PMC Po ashtu, një studim i madh popullate (Tromsø Study) raportoi lidhje mes punës në ambiente të ftohta / ndjesisë së të ftohtit në punë dhe dhimbjes kronike. BMJ Open

Çfarë do të thotë praktikisht? Kur trupi është i ftohtë, njerëzit shpesh lëvizin më pak, mbajnë qëndrime më të ngurta, shtrëngojnë shpatullat dhe “kufizojnë” frymëmarrjen—gjë që mund ta ushqejë tensionin → ngurtësinë → dhimbjet.

2) Jo çdo “dhimbje nga moti” është direkt nga i ftohti

Ka edhe evidencë që ndryshimet e motit (temperaturë, presion, lagështi) nuk kanë gjithmonë një lidhje të drejtpërdrejtë dhe të fortë me dhimbjen e kyceve për shumë njerëz; shpesh faktorët e sjelljes (më pak aktivitet, më shumë qëndrim ulur) mund të kenë rol më të madh. The Guardian

Mesazhi kryesor: edhe nëse moti s’është “fajtori i vetëm”, dimri ndryshon rutinat tona në mënyra që realisht mund të rrisin simptomat.

Simptomat më të zakonshme në dimër

Dhimbje qafe (sidomos nga qëndrimi ulur dhe përdorimi i telefonit/laptopit)
Dhimbje shpatullash (tendosje e trapezit, muskujve të shpatullës/skapulës)
Ngurtësi muskujsh në shpinë të sipërme dhe kraharor
Dhimbje koke tensioni (shpesh e lidhur me qafën)
Shtrëngim në nofull (bruksizëm) te disa persona gjatë stresit

Çfarë funksionon realisht? (Sipas evidencës)

1) Fizioterapia + ushtrimet janë baza më e fortë

Udhëzimet klinike të fizioterapisë për dhimbjen e qafës rekomandojnë kombinime si:

ushtrime për lëvizshmëri (ROM),
forcim dhe qëndrueshmëri e qafës/shpatullës,
dhe në disa raste terapi manuale / mobilizime si pjesë e programit. JOSPT+1

Këto ndërhyrje synojnë jo vetëm uljen e dhimbjes, por edhe shkakun mekanik (dobësi, ngurtësi, kontroll postural, ngarkesë e gabuar).

2) Masazhi mund të ndihmojë, sidomos për lehtësim afatshkurtër — por s’është “zëvendësues” i ushtrimeve

Cochrane (2024) për dhimbjen e qafës sugjeron se masazhi mund të ketë pak ose aspak diferencë në disa rezultate (varësisht krahasimit, dozës dhe ndjekjes), pra evidenca nuk është “magjike” dhe shpesh varet nga konteksti. Cochrane LibraryNjë rishikim “mapping” në JAMA Network Open (2018–2023) tregon se cilësia/forca e evidencës për masazhin te dhimbja ndryshon shumë sipas gjendjes dhe studimeve, ndaj qasja më e mirë është ta përdorësh masazhin si pjesë të një plani të plotë. JAMA Network

Si ta mendosh masazhin në dimër:

i dobishëm për relaksim të tonusit, ulje të stresit dhe lehtësim simptomash
më efektiv kur kombinohet me ushtrime + edukim postural + menaxhim ngarkese

3) Qasjet “multimodale” shpesh dalin më mirë

Një analizë (network meta-analysis) sugjeron se trajtimet multimodale (kombinime ndërhyrjesh) mund të jenë ndër më efektivet për dhimbjen e qafës dhe aftësinë funksionale, në varësi të profileve të pacientëve. BMJ Open

Çfarë mund të bësh vetë në shtëpi (praktike, të sigurta)

Rutina 5–8 minuta, 1–2 herë/ditë (sidomos në ditë të ftohta):

Ngrohje lokale 10–15 min (kompresë e ngrohtë) para lëvizjeve, nëse ndihmon.
Lëvizje të buta të qafës: rotacione të lehta, anësime pa dhimbje.
“Chin tuck” (tërheqje e lehtë e mjekrës mbrapa) 6–10 përsëritje për kontroll postural.
Shpatulla mbrapa-poshtë (aktivizim i skapulës) 8–12 përsëritje.
Shtrirje e kraharorit (për ata që rrinë ulur): 30–45 sekonda.

Bonus dimri: ecje 15–25 minuta në ditë (kur është e mundur). Lëvizja e rregullt shpesh ul ngurtësinë.

Shënim sigurie: nëse një ushtrim rrit dhimbjen në mënyrë të fortë ose sjell mpirje/ndjesi shpimi gjilpërash, ndalo dhe këshillohu me profesionist.

Kur duhet të konsultohesh patjetër?

Kërko vlerësim profesional nëse ke:

dhimbje që zgjat >2–3 javë pa përmirësim
mpirje, dobësi në krah, ose dhimbje që rrezaton poshtë krahut
marramendje e fortë, probleme të reja me ekuilibrin
temperaturë, rënie peshe e pashpjeguar, apo dhimbje pas traume

Si mund të të ndihmojë Jasmine Spa & Fizioterapi në dimër?

Në një plan të mirë dimri, zakonisht kombinohen:

vlerësim fizioterapie (për shkakun dhe modelin e dhimbjes)
terapi manuale + mobilizime kur janë të përshtatshme
program ushtrimesh i personalizuar
masazh terapeutik/relaksues si mbështetje për uljen e tensionit dhe rikthimin e lëvizshmërisë